vrijdag 10 april 2009

De eenzaamheid van de priemgetallen

Schrijver: Paolo Giordano
Titel: De eenzaamheid van de priemgetallen
Jaar van 1e uitgave: 2009
Uitgever: De Bezige Bij
ISBN: 978 90 234 3496 2
Genre: Psychologische roman
Periode: vanaf 1983 tot 2007

Hoofdpersonen:


Alice Della Rocca – als kind, studente, later fotograaf
Mattia Balossino– als kind, student, wiskundige en leraar
Michela – zusje van Mattia
Pietro Balossino – de vader van Mattia
Denis – vriend van Mattia
Viola Baí – Klasgenote van Alice
Soledad – huishoudster in dienst bij de ouders van Alice
Fabio Rovelli – echtgenoot van Alice
Marcello Crozza – fotograaf, baas van Alice

Samenvatting van het verhaal: (per hoofdstuk)

De Sneeuwengel (1983)

Alice (7) gaat met haar vader naar de wintersport. In de mist komt ze ten val. Het ongeluk zorgt ervoor dat ze mank wordt. Het ongeluk zorgt een soort waanzin die maakt dat ze nauwelijks eet.

De wet van Archmides (1984)

Mattia (9) is deel van een tweeling. Zijn zusje is geestelijk gehandicapt. Als ze uitgenodigd worden voor een partijtje laat Mattia zijn zusje achter in het park. Als hij terugkomt is ze verdwenen. Ze wordt niet meer teruggevonden. De verdwijning zorgt voor een litteken in Mattia’s ziel en bezorgt hem een lichte waanzin. Hij heeft de neiging zichzelf met scherpe voorwerpen verwondingen toe te brengen.

Op de huid en net eronder (1991)

Alice (15) geeft haar vader de schuld van het ongeluk. Soledad merkt dat ze haar eten tijdens maaltijden in haar servet verbergt en later weggooit
Viola houdt een feest en Alice en Mattia worden uitgenodigd. Ook Mattia’s vriend Denis, die verliefd is op Mattia, wordt uitgenodigd. Alice wordt het slachtoffer van een soort ontgroening door Viola en diens vriendinnen.
Alice laat een tattoo zetten, een viooltje rond haar navel. Op het feestje onstaat er een bijzondere band tussen Mattia en Alice.

De andere kamer (1995)

Alice is begonnen met fotograferen. Het is duidelijk dat Mattia een bijzonder talent voor wiskunde heeft. Hij heeft een voorliefde voor priemgetallen, in het bijzonder voor tweelingpriemgetallen. Dit zijn priemgetallen die vlak bij elkaar staan, maar waar altijd nog een getal tussen staat, bijvoorbeeld 41 en 43.

In en uit het water (1998)

Mattia studeert zonder moeite af in wiskunde. Alice krijgt voor haar 21e verjaardag een spiegelreflexcamera cadeau. Ze leert Fabio kennen, een dokter en begint een relatie. Mattia vertelt zijn geheim over zijn tweelingzus aan Alice. Mattia krijgt een aanbod van een Duitse universiteit en besluit naar Duitsland te gaan. Alice laat zich door Fabio verleiden.

Scherp gesteld (2003)

Alice gaat bij Marcello Crozza werken, die een fotozaak in de buurt heeft en zijn brood verdient met trouw- en familiefoto’s. Bij toeval moet ze een reportage maken van het trouwen van Viola. Uit wraak vernietigd Alice de filmpjes.

Wat blijft (2007)

Mattia maakt vrienden op de Duitse universiteit waar hij les is gaan geven. Fabio wil een kind bij Alice, maar die blijkt onvruchtbaar, waarschijnlijk door haar eetgewoonten.
Mattia maakt kennis met Nadia, die op zoek is naar een vriend. Het klikt tussen de twee. Mattia verliest zijn maagdelijkheid.

Fabio verlaat Alice. Alice stort compleet in en blijft dagenlang ziek thuis. Ze gaat naar het ziekenhuis, valt flauw. Ze denkt daar de zus van Mattia te herkennen en ze besluit Mattia te schrijven.
Mattia ontvangt de brief waarin staat dat Alice hem moet zien, zonder dat daarbij een reden vermeld staat. Hij vertrekt meteen terug naar Italië.
Mattia en Alice ontmoeten elkaar. Alice vertelt uiteindelijk niets over haar ontmoeting met het meisje dat Michela zou kunnen zijn. Ze kussen elkaar, maar Mattia voelt dat hij niet moet blijven. Hij gaat weg en belt Nadia. Alice blijft alleen achter maar voelt dat ze nu alleen het leven aan kan.

Titelverklaring:
Priemgetallen zijn getallen die alleen deelbaar zijn door zichzelf en door 1. Het zijn geen veelvoorkomende getallen. Tweelingpriemgetallen staan vlak bij elkaar, zoals 41 en 43. Hoe hoger de getallen hoe minder deze getallen voorkomen. Mattia vergelijkt zichzelf en Alice met tweelingpriemgetallen.

Plaats en tijd:
Het verhaal speelt zich tussen 1983 en 2007 in Italië en Duitsland

Schrijfstijl / persoon/ vertelwijze:
Het verhaal is geschreven vanuit de hoofdpersonen. Vanuit Mattia en vanuit Alice, in de derde persoon.

Opbouw:
De roman heeft een duidelijke chronologische opbouw, waarin de karakters zich verder ontwikkelen.

Thema en Motieven:
Thema is vooral de eenzaamheid. Eenzaamheid van het individu ook al leeft deze in een samenleving met familie en vrienden. De hoofdfiguren zien zich verbonden door een ongeluk tijdens hun kindertijd en een ijzige eenzaamheid die ze hierdoor voelen.

Informatie over de schrijver:
Paolo Giordano werd geboren in 1982 in Turijn. Hij is docent fysica. De eenzaamheid van de priemgetallen is zijn eerste boek. Het werd een bestseller en is inmiddels in 22 talen vertaald.
Tot nu toe heeft de schrijver verder alleen nog maar korte verhalen geschreven en gepubliceerd.

Overige informatie:
Het boek is een bestseller en wordt nogal “gehypt” . In dit geval is dat misschien wel terecht want het is een literair juweeltje. Hopelijk gaat de jonge schrijver niet ten onder aan zijn eigen succes.

Duveltje's oordeel:
De ijzige eenzaamheid van de hoofdpersonen is herkenbaar. Ze dragen de littekens van hun jeugd in dit geval letterlijk en figuurlijk met zich mee. Het verhaal is meeslepend en laat zich lezen als een spannende detective, waarbij de koude rillingen mij over de rug liepen.
De wendingen zijn onverwacht gedurfd. Het verhaal is ongekend eerlijk, duidelijk. Een absolute aanrader voor mensen die durven na te denken.

Sterretjes: ***** (5)

zaterdag 14 maart 2009

Vallende Man

Foto van het omslag van het boek (links). De echte foto van fotograaf Richard Drew (rechts)

Schrijver: Don DeLillo
Titel: De Vallende Man
Jaar van 1e uitgave: 2007
Uitgever: Ambo / Anthos
ISBN: 978 90 414 1192 1
Genre: Roman
Periode: rond 11 september 2001 (Twin Towers)

Hoofdpersonen:

Keith Neudecker – werkte op een makelaarskantoor in het WTC in New York
Lianne– zijn vrouw
Hammad – terrorist
Nina – de moeder van Lianne
Martin Ridnour– kunsthandelaar en vriend van Nina
Justin – zoontje van Keith en Lianne

Samenvatting van het verhaal:

Het boek heeft drie delen: Bill Lawton, Ernst Hechinger, David Janiak

Bill Lawton
Het boek begint op 11 september 2001. De hoofdpersoon, Keith Neudecker is net uit de eerste toren van het WTC gevlucht. Hij is ontsnapt aan een wisse dood en loopt verdwaasd over straat.
Uiteindelijk wordt hij opgepikt door een man in een bestelbusje die hem naar de flat van Keith zijn vrouw brengt. Keith en Lianne zijn uit elkaar gegroeid. Ze leven gescheiden van tafel en bed.
Hij heeft een mannenkaartclub, zij een verhalenkring.

Het zoontje vanKeith en Lianne, Justin, speelt met zijn vriendinnetjes. De kinderen zijn getraumatiseerd door de aanslag en speuren met een verrekijker nog steeds het luchtruim af. Ze zijn op zoek naar Bill Lawton. Dat is een verbastering van de naam Osama Bin Laden.
In de verhalenkring van Lianne wordt alleen nog maar over de aanslag gesproken, de deelnemers zijn bang om elkaar na afloop in de steek te laten. De schrijver schept David Janiak, een performer die de bijnaam krijgt van De Vallende Man, omdat hij overal in de stad opduikt en zich laat vallen aan een koord.
Toen Keith uit het WTC ontsnapte nam hij een aktetas mee. Hij vindt de eigenaar, Florence Givens, en begint een relatie met haar.

Terwijl Martin probeert een verklaring te vinden voor de aanslag in de tegenstellingen tussen arm en rijk, de olie, het geld, gaat Lianne tekeer tegen de terroristen. Lianne weet weinig over Martin. Hij heeft haar bekend dat hij wel eens wat uitgespookt heeft. Misschien sympathiseerde hij met de Baader-Meinhof, zo wordt gesuggereerd. Dan zou ze een verhouding met een terrorist hebben.

Hammad is een van de terroristen die de aanslag voorbereid. Hij heeft heden en verleden naast zich neergelegd en is bezig met zijn martelaarsrol. De terroristen zijn vanuit Duitsland naar de Verenigde Staten gekomen en volgen vlieglessen.

Ernst Hechinger
Terwijl Lianne verhalenkring is Keith bezig met de pokerclub. Er ontstaan spanningen met mensen van Arabische afkomst. Lianne weet dat haar vriend eigenlijk Ernst Hechinger heet en vraagt zich af of ze een relatie met een ex-terrorist heeft en wat dat betekent.

David Janiak
De performer overlijdt aan een hartaanval. Hammad crasht in de eerste toren en Keith wordt door de inslag uit zijn stoel tegen een muur geworpen.

Titelverklaring:

De Vallende Man is de titel van een bekende foto van een niet-geïdentificeerde man die uit het raam springt van een van de Twin Towers nadat deze op 9 september 2001 zijn geraakt door vliegtuigen. Tegelijkertijd wordt in de roman een nieuwe performance artiest geschapen die overal in New York opduikt om zich telkens ergens vanaf te laten vallen.

Plaats en tijd:

Het verhaal speelt zich af rond 11 september 2001, grotendeels in New York

Schrijfstijl / persoon/ vertelwijze:
Het verhaal is geschreven vanuit de hoofdpersonen. Ten eerste vanuit Keith, maar daarnaast ook vanuit Lianne, vanuit de terrorist Hamad, in de derde persoon.
Het is een verzameling van overpeinzingen. De hoofdpersonen denken na over hun bestaan. Door de aanslagen krijgt alles een ander perspectief.

Opbouw:
Het boek begint met Keith die net uit de eerste toren is ontsnapt. Het eindigt in de eerste toren vlak nadat het vliegtuig naar binnen is gevlogen. Daar tussen liggen beschrijvingen van situaties in het leven van de hoofdpersonen zonder duidelijke verhaallijn.

Thema en Motieven:
Thema is het uit elkaar vallen van de realiteit van de hoofdpersonen, hun onvermogen om met de veranderingen om te gaan. Ze verkeren in een staat van shock en gaan op zoek naar manieren om hun bestaan weer overeind te zetten. Het individu dat strijdt tussen deel uitmaken van een groep en het streven naar eigen onafhankelijke identiteit.
Er worden voortdurend lijnen gelegd van het persoonlijke naar een metaniveau. De nadruk ligt op scheidingen tussen twee werelden. Die van Lianne en Keith, maar ook die van de Arabische en de Westerse wereld.

Informatie over de schrijver:
Geboren in de Bronx, op 20 november 1936. Don DeLillo is een gevierd Amerikaans schrijver, die zijn verhalen laat afspelen in de Verenigde Staten van de 20e en 21e eeuw.

Overige informatie:
David Janiak heeft niet echt bestaan. De Vallende Man is ook de titel van een gelijknamige BBC-documentaire over een foto van een man die uit een van de Twin Towers sprong en daarbij om het leven kwam.
De foto gaf aanleiding tot veel discussie. Het is er een die onderdeel uitmaakt van een serie. Op deze ene bewuste foto lijkt het alsof de man recht naar beneden valt. Vandaar misschien dat DeLillo de vergelijking naar een performance-kunstenaar heeft gemaakt.

Duveltje's oordeel:
De recensenten van The Guardian en The New York Times vergeleken Falling Man met de vorige boeken van DeLillo. Dat kan ik niet, want dit is het eerste boek dat ik van hem lees.
Het is bij vlagen prachtig beschrijvend proza, maar het onderwerp boeit me niet. Het is geschreven vanuit het perspectief van middle-class New Yorkers die geschokt rondlopen nadat er twee vliegtuigen op hun stad zijn neergestort.
Het verhaal is knap in elkaar geweven. New Yorkers, of mensen die daar hun hart hebben liggen, zullen dit verhaal natuurlijk op een heel andere manier lezen.
Op de omslag van het boek is de WTC-toren te zien, maar zonder de Vallende Man. De documentaire is via YouTube te bekijken. Het greep me meer aan dan het boek.

zaterdag 13 december 2008

De man die zijn wereld opdronk


Schrijver: Aleksej Ivanov
Titel: De man die zijn wereld opdronk
Jaar van 1e uitgave: 2005
Uitgever: Meulenhoff
ISBN: 978 90 29 081047 NUR 302
Genre: Roman
Periode: ca. 2000, korte terugblik naar 1982

Hoofdpersonen:
Viktor (Vitja ) Sloezkin – leraar geografie
Roza Borisovna – hoofddocent
Nadja – de vrouw van Viktor
Tata – het dochtertje van Viktor en Nadja
Hokker – goede vriend van Viktor, minnaar van Nadja
De leerlingen van klas 9A en 9C:
- Masja Bolsjakova
- Ljoesja Mitrofanova
-Demon (Demenev)
- Ovetsjkin
- Gradoesov
- Skatsjkov
- Tsjebykin
- Tjoetin
Kira Valernevja – lerares
Lena Anfimova – jeugdvriendin van Viktor
Sasja Roeneva – vriendin van Viktor
Vetka – vrouw van Kolesnikov
Vovka Kolesnikov – man van Vetka

Samenvatting van het verhaal:
Viktor (Vitja ) Sloezkin wordt aangenomen op een middelbare school als geografieleraar. Omdat hij eigenlijk niets van geografie weet en geen pedagogische achtergrond heeft is zijn positie op school vanaf het begin af aan wankel. Vooral hoofddocent Roza Borisovna legt hem het vuur aan de schenen.
Ondertussen heeft Viktor een liefdeloze relatie met zijn vrouw Nadja, van wie hij op de bank moet gaan slapen. Viktor leidt zo een vrij uitzichtloos bestaan. Hij grijpt regelmatig naar de fles en bezoekt zijn vrienden. Deze voeren een ingewikkeld relatiespel. Hokker heeft een relatie met Kira, Vetka, en Nadja. Viktor voelt zich aangetrokken tot Sasja en Vetka probeert hem een keer te verleiden.
In een korte terugblik lezen we over Viktor in 1982, het jaar dat Brezhnev stierf, toen hij net zo oud was als zijn tegenwoordige leerlingen. Eigenlijk zitten alle volwassenen hier op een dood spoor. Ze zijn verveeld en zoeken vertier in drank en overspel. Viktor houdt eigenlijk nog steeds van Nadja en van zijn dochtertje Tata, maar ziet geen uitweg.

Aan het einde van de winter neemt Viktor zijn leerlingen mee op excursie. Ze trekken door de sneeuw, bouwen een vlot en zakken de rivier af. Ze beleven van allerlei avonturen en er ontstaat verbroedering tussen de leerlingen onderling en met Viktor. Deze wordt verliefd op de 15-jarig Masja. Hij probeert zijn gevoelens te onderdrukken, hetgeen gedeeltelijk lukt.
Aan het eind zit een ontknoping die ik hier niet opschrijf.

Titelverklaring:
De originele titel is De geograaf die zijn wereld opdronk. De geograaf is de bijnaam die de leerlingen Viktor hebben gegeven. Een van de leerlingen roept op een gegeven moment uit: de geograaf die zijn wereldbol heeft opgedronken, omdat Viktor samen met vriend Hokker dronken over straat zwalkt.

Plaats en tijd:
Het verhaal speelt zich af in de woonplaats van de schrijver, Perm, in de Oeral. Het speelt rond het jaar 1995.

Schrijfstijl / persoon/ vertelwijze:
Het verhaal is geschreven in de derde persoon, vanuit de persoon van Viktor Sloezkin.

Opbouw:
Het eerste deel beschrijft hoe Viktor aangenomen wordt, hoe hij kennismaakt met de leerlingen. Ook maken we hier kennis met zijn vrouw, dochter en vriendenkring.
Het tweede deel is een terugblik naar 1982 toen Viktor ongeveer even oud was als zijn huidige leerlingen. Het derde deel beschrijft opnieuw een deel van zijn huidige situatie.
Het vierde deel vormt de trektocht met de leerlingen over de rivieren Ponysj en Ledjanaja.

Thema en Motieven:
Thema is de verveling van het uitzichtloze stadsleven tegenover de uitdagingen van de woeste natuur.

Informatie over de schrijver:
Aleksej Ivanov werd geboren in Perm. Hij studeerde journalistiek en kunstgeschiedenis in Ekaterinburg, en keerde daarna terug naar zijn geboortestad. Daar werkte hij vier jaar lang als gids bij een reisbureau. Hij bestudeerde de gebruiken en gewoonten van de bewoners van de Oeral en schreef hier vervolgens boeken over.

Duveltje's oordeel:
Ik vond op verschillende plaatsen negatieve recensies over dit boek. Volgens mij is dit onterecht. Ik vermoed dat de critici niet verder zijn gekomen dan de eerste vijftig pagina’s terwijl het boek eigenlijk pas vanaf de helft echt losbarst. Wie Rusland of het Oostblok kent raakt misschien vermoeid bij het lezen over melancholie en samenzijn van vrienden die wodka drinken, want dit is van een dodelijke saaiheid. Ivanov neemt echter een lange aanloop om terecht te komen in prachtige filmische beschrijvingen van de natuur, dorpen en vervallen concentratiekampen. Het werk is sterk autobiografisch. Hij weet zijn eigen persoon steeds knap te relativeren, beschrijft mooi zijn innerlijke tweestrijd, gevechten met de liefde, de vriendschap en verweeft dit met de strijd tegen de woeste natuur tijdens de trektocht.
Een prachtig boek dat zeker verdient helemaal uitgelezen te worden!

zondag 7 december 2008

Een liefde in Parijs

Schrijver: Remco Campert
Titel: Een liefde in Parijs
Jaar van 1e uitgave: Januari 2004
Uitgever: De bezige bij
ISBN: 978-90-234-1788-0
Genre: psychologische roman
Periode: 50er jaren tot heden

Hoofdpersonen:
Richard Sanders - schrijver
Tovèr / Ton Verstrijden – succesvolle schilder, vriend van Richard.
Sacha van Munster – vroegere vriending van Richard

Samenvatting van het verhaal:
Richard is terug in Parijs. Hij denkt na over het verleden, over de tijd dat hij hier samen met vriend, bijgenaamd Tovér, op een klein zolderkamertje woonde. Tovér had succes en wist zich op te werken tot de beaumonde. Richard keerde terug naar Amsterdam. Hij is nu terug naar Parijs gekomen voor het presentatie van de vertaling van zijn nieuwe boek, De kunst van het vergeten, L'art d'oublier. Op straat komt hij een vrouw tegen, Sacha van Munster, die hij zich vaag van gezicht herinnert.

Richard loopt enigszins verdwaasd door Parijs. Hij heeft een ontmoeting met Tovér, maar voelt dat ze uit elkaar zijn gegroeid en dat hun vriendschap in zijn ogen meer voorstelde dan in die van Tovér. Ondertussen denkt hij terug aan zijn jeugd, aan zijn moeder die overleed toen hij zeven jaar oud was, zijn middelbare schooltijd en de verhouding met zijn vader, een bekende toneelspeler. Aan het einde van het verhaal onthult Sacha dat ze een zoon heeft van Richard.

Titelverklaring:
De titel slaat op de verhouding die Richard met Sacha had. Wat dat betreft is het geen juiste titel, want de verhouding tussen Richard en Sacha speelde zich af in Antwerpen.

Plaats en tijd:
Het verhaal speelt zich af in Parijs deels rondom het millenium, de schrijver is dan 60. Deels tijdens de jeugd van de schrijver, waarschijnlijk in de 60er jaren. Schrijfstijl / persoon/

Vertelwijze:
Het verhaal is geschreven in de derde persoon, vanuit de persoon van Richard Sanders

Opbouw:
Het boek begint met het heden, met het begin van het bezoek aan Parijs. De schrijver heeft geregeld flashbacks, keert terug naar het heden. Het verhaal eindigt in het heden met de presentatie van het boek en het gesprek met zijn ex-vriending Sacha.

Thema en Motieven:
De schrijver keert terug naar het verleden. Hierdoor vormt hij zich een nieuw beeld van zichzelf, van zijn verleden en van zijn verhoudingen met anderen in het verleden.Psychologische roman is eigenlijk een te groot woord voor dit levensverhaal.

Informatie over de schrijver:

Zie de informatie over Remco Campert op Wikipedia

Overige informatie:
Het zou aardig zijn om te weten wiens pseudoniem dat van Ton Verstrijden is. Ik heb een beetje gezocht maar kon niets vinden.

Duveltje's oordeel:
Het verhaal lijkt voor een groot deel biografisch. De hoofdpersoon, Richard Sanders, komt er wat dat betreft bekaaid van af. Het boek lijkt een zelfkritiek. De kunstenaar heeft in zijn jeugd niet het succes gehad waar hij op hoopte. Hij keerde terug naar Amsterdam, was daar weliswaar succesvol, maar vergelijken met het succes van zijn vroegere vriend verschraalt dat van Richard. Blijkbaar is de schrijver nogal nonchalant met zijn liefde omgesprongen, maar van enig schuldbesef is niet of nauwelijks sprake. De schrijver komt uit het boek naar voren als een Don Juan. Als ik een foto van Remco Campert zie, dan stel ik me daar geen Don Juan bij voor, maar ik kan me natuurlijk vergissen. Misschien is het zoals hij het in het boek beschrijft, dat toch veel vrouwen op kunstenaars vallen. Het boek is vlot geschreven en leest net zo weg. Ik vond het vooral aardig vanwege de Parijse sferen.

Sterretjes: ** (2)

zaterdag 22 november 2008

Shakespeare, The world as a stage


Schrijver: Bill Bryson
Titel: Shakespeare, The World as a Stage
Jaar van 1e uitgave: 2007
Uitgever: Harper Press
ISBN: 978 0 00 719790 3
Genre: biografie
Periode: 1564-1616

Inhoud:
Er is in het algemeen maar weinig directe informatie beschikbaar over Shakespeare. De schrijver heeft zelf geen aantekeningen over zijn leven of een dagboek bijgehouden en ook tijdgenoten hebben maar weinig over hem geschreven. De meeste informatie is indirect, dat wil zeggen afkomstig uit verwijzingen in archieven van een gemeente of juridische stukken. Bryson heeft talloze bronnen gebruikt om te komen tot een vergelijking van waarheden, onwaarheden, leugens en verzinsels over Shakespeare. Het boekje geeft niet alleen veel informatie over de schrijver en zijn werk, de tijd waarin hij leefde, Londen en Stratford, de rijkdom en de armoede, maar ook bijvoorbeeld over zijn tijdgenoten en de overige biografen.

Informatie over de schrijver:
Bill Bryson werd geboren in Iowa. Studeerde politieke wetenschappen aan de Drake University maar brak de studie af om te gaan reizen. In 1973 was hij in Engeland waar hij zijn vrouw ontmoette. Het paar vestigde zich in North Yorkshire, waar Bryson als journalist werkte. Hij schreef een aantal reisboeken en enkele boeken over de Engelse taal. In 2004 won hij de Aventis prijs met het boek A Short History of Nearly Everything. Verschillende boeken zijn bestsellers geworden vooral in de VS en in Engeland, ik neem aan door zijn vlotte, aansprekende schrijfstijl waarbij de nodige doses humor ten toon spreidt.

Duveltje's oordeel:
Dit boekje is een absolute must voor mensen die, net als ik, houden van Shakespeare, Engeland, geschiedenis. Mijn prettige bezoeken aan Londen en Stratford, op zoek naar resten van Shakespeare, kwamen plotseling weer uit mijn geheugen opborrelen. Verder worden er zoveel leuke interessante feiten opgenoemd dat het voor de liefhebber echt smullen is geblazen. Alleen al bijvoorbeeld het feit dat Shakespeare meer dan 2000 nieuwe woorden aan de Engelse taal heeft toegevoegd, waaronder antipathy, critical, eventful, en excellent, woorden die toch niet meer weg te denken zijn, maakt het boekje al ruimschoots de moeite waard.

dinsdag 18 november 2008

Kamer nr. 10


Schrijver: Åke Edwardson
Titel: Kamer Nr. 10
Jaar van 1e uitgave: 2005
Uitgever: Signatuur
ISBN: 978 90 56 722 401
Genre: Detective
Periode: vanaf 1980 tot aan 2005

Hoofdpersonen:
Erik Winter – hoofdinspecteur bij de recherche
Bertil Ringmar – collega inspecteur
Torsten Öberg – collega inspecteur
Elizabeth Ney – moeder van Paula Ney
Mario Ney – vader van Paula Ney
Christer Börge - weduwnaar van Ellen Börge
Jonas Sandler – vroegere buurjongen van Paula


Samenvatting van het verhaal:
Erik Winter moet opzoek naar de dader van een moord die in eerste instantie op zelfmoord lijkt. De dader heeft een aantal aanwijzingen voor de politie achtergelaten, die echter ondoorgrondelijk lijken. Het slachtoffer is Paula Ney, dochter van een Zweedse moeder en een Italiaanse immigrant die zijn verleden verborgen lijkt te willen houden. Paula is vermoord in hezelfde hotel waar twintig jaar eerder een andere vrouw Ellen Börge dood werd aangetroffen. Een vroegere buurjongen van Paula duikt op, maar tegen hem kunnen geen bewijzen worden gevonden. De rest van het verhaal schrijf ik niet op, want dat zou doodzonde zijn.


Titelverklaring:
Twee moorden worden gepleegd in kamer nummer 10 van hetzelfde hotel. Plaats en tijd:Het verhaal speelt zich af in het begin van de 21e eeuw, voor een deel wordt teruggekeken naar een onopgeloste moord in de tachtiger jaren van de vorige eeuw

Schrijfstijl / persoon/ vertelwijze:
Het verhaal is geschreven in de derde persoon, vanuit de persoon van Erik Winter, hoofdinspecteur.

Opbouw: De detective kijkt af en toe terug naar het verleden. Zelf verkeert hij in een midlife-crisis. Het is wat contemplatief geschreven. Af en toe wordt teruggekeken naar de onopgeloste moordzaak in de tachtiger jaren. De puzzelstukken worden een voor een op tafel gelegd en langzamerhand vormt zich een beeld van de situatie, de mogelijke dader en zijn motief. Spannend tot aan het einde.

Informatie over de schrijver:
Åke Edwardson werd geboren in 1953 en geeft les aan de universiteit van Göteborg in Zweden. Drie maal won hij de Swedish Crime Writer Award. Hij heeft in totaal ongeveer 15 detectives op zijn naam staan. Edwardson was behalve leraar eerder journalist, en werkte bij de Verenigde Naties.

Duveltje's oordeel: Dit boek is een prima detective, spannend tot het einde. Het sleept zich voort in een eindeloze, monotone sfeer, die juist spanning toevoegt aan het verhaal . Heel klassiek; de lezer krijgt wel vier of vijf verschillende kandidaten voor de moordenaar voorgeschoteld, maar de oplossing komt pas op het eind.
Het feit dat elke politieman in dit verhaal een intellectueel lijkt maakt het verhaal af en toe iets ongeloofwaardig, maar misschien bestaat de hele Zweedse politiemacht wel uit intellectuelen. Ik ben er nog nooit geweest.

zaterdag 15 november 2008

De Vliegeraar

Schrijver: Khaled Hosseini
Titel: De Vliegeraar
Jaar van 1e uitgave: 2003
Uitgever: De Bezige Bij
ISBN: 978 90 23 426 967
Genre: Roman
Periode: vanaf 1973 tot 2001
Hoofdpersonen:
Amir – zoon van de rijke en invloedrijke Baba
Baba – vader van Amir
Ali – bediende van Baba en Amir
Hassan – zoon van Ali
Assef en Kamal – zonen van vrienden van Baba

Samenvatting van het verhaal:
Amir, de zoon van Baba, groeit op samen met Hassen de zoon van zijn bediende Ali. De twee zijn bevriend maar het standsverschil tussen de twee is altijd merkbaar in hun relatie. De moeder van Amir is overleden toen hij geboren werd. De moeder van Hassan, Sanaubar, is er met een andere man vandoor gegaan. Amir heeft een talent voor schrijven. Hassan en Amir zijn samen kampioenen in het in Afghanistan zeer populaire vliegeren. Hierbij wordt de lijn van de vlieger ingesmeerd met gemalen glas en de kunst is om andere vliegertouwen door te snijden en zo concurrenten uit de lucht te halen. Na een vliegergevecht gaat Hassan op zoek naar de overwonnen vlieger maar wordt door Assef en Kamal verkracht. Amir ziet toe en grijpt niet in. Deze gebeurtenis zal hem de rest van zijn leven blijven achtervolgen. Amir word telkens met zijn misdaad geconfronteerd en daarom beschuldigt hij Hassan van diefstal van een horloge met als doel hem uit huis te laten verbannen. Ali en Hassan vertrekken uit eigen beweging. In de jaren ’80 vallen de Russen binnen in Afghanistan. Baba en Amir vluchten. Kamal komt tijdens deze tocht om. Uiteindelijk weten Baba en Amir via Pakistan naar de Verenigde Staten te vluchten. Vader en zoon maken deel uit van een Afghaanse gemeenschap in de VS. Amir wordt schrijver en trouwt met de dochter van een Afghaanse ex-generaal.
In 2001 keert Amir terug naar Afghanistan. Zijn geweten speelt hem nog steeds parten. Hij probeert iets goed te maken door Tijdens zijn verblijf komt hij erachter dat Hassan eigenlijk zijn halfbroer is, omdat hijzelf ook een zoon is van Sanaubar. Hassan en diens vrouw zijn door de Taliban vermoord. De zoon van Hassan, Sohrab , leeft wel nog, maar is geschaakt door een Taliban die hem seksueel misbruikt. Dit blijkt Assef te zijn. Amir vlucht met Sohrab naar Pakistan, en uiteindelijk weet hij Sohrab naar de VS te brengen.

Titelverklaring:
Vliegeren is een populair spel in wedstrijdvorm in Afghanistan. In de passages over de vliegerwedstrijden komt de verhouding tussen de jongens tot uitdrukking.

Plaats en tijd:
Het verhaal speelt zich af tussen 1973 en 2001. Het eerste deel speelt in Kabul, Afghanistan. Het tweede deel is de vlucht naar Pakistan vanuit Kabul. Het derde deel speelt in de VS, het vierde weer grotendeels in Afghanistan

Schrijfstijl / persoon/ vertelwijze:
Het verhaal is geschreven in de eerste persoon vanuit de figuur van Amir. Het verhaal is deels autobiografisch.

Opbouw:
De geschiedenis wordt verteld uit de herinnering van een 38-jarige man die vertelt over zijn leven van kind af tot aan de tegenwoordige tijd. De indeling is vrij eenvoudig. Het eerste deel en tweede gaat over de jeugd in Afghanistan en de vlucht uit Afghanistan naar het Westen. Het derde deel over de Verenigde Staten, de cultuurverschillen, de banden met Afghanistan en het verleden. Het vierde deel is de terugkeer naar het Afghanistan. De geschiedenis is een soort van retrospectief waarin de man zijn eigen karakter analyseert aan de hand van gebeurtenissen uit het verleden.

Thema en Motieven:
Er staan verschillende thema’s centraal in dit boek. Een eerste thema is het verschil tussen rangen en standen, klassen, stammen in Afghanistan. Vanuit deze verschillen kan een deel van de misdaad van Amir verklaard worden. Een tweede thema is de verhouding tussen vader en zoon. Er is sprake van een zeer moeizame verhouding tussen Amir en Baba. Een derde thema is het cultuurverschil tussen de Verenigde Staten en Afghanistan. Een vierde thema is het schuldgevoel en hoe iemand daarmee om kan gaan.

Informatie over de schrijver:
De familie Hosseini vluchtte in 1979/80 vanuit Afghanistan naar Amerika. De schrijver studeerde van 1984 tot 1989 biologie aan de universiteit van Santa Clara, daarna studeerde hij medicijnen aan de universiteit van San Diego, en behaalde zijn titel in 1993. Van 1996 tot 1998 werkte hij als internist. Na het succes van dit boek richtte hij zich op het schrijven en op andere zaken.

Overige informatie: Het verhaal is grotendeels autobiografisch. De film gemaakt naar het boek kwam uit in december 2007 en was een groot kassucces.

Duveltje's oordeel:
Dit boek is een absolute bestseller hetgeen bij mij altijd automatisch een zekere gereserveerdheid oplevert. Het succes van dit boek is deels te verklaren vanuit het opportunisme waarmee het geschreven is. De schrijver maakt dankbaar gebruik van de belangstelling voor Afghanistan die enorm gegroeid is sinds Bush de strijd met het terrorisme heeft aangebonden ook en vooral op Afghaanse bodem. Het bevestigd ook ten dele de vooroordelen van de Westerse en vooral Amerikaanse cultuur ten opzichte van de islamitische. Dit gebeurt bijvoorbeeld door de wrede verkrachting van een jongetje later wordt dit thema nog eens herhaald, en in de manier waarop de Taliban worden beschreven. Opvallend vond ik de koude wijze waarop de hoofdpersoon zijn eigen rol schildert. Weliswaar komt de schuldvraag telkens aan de orde, maar van een werkelijke bekentenis lijkt nooit sprake te zijn. Hij heeft daarentegen geen enkele moeite om die schuld wel bij anderen in zijn omgeving te leggen. Het was voor mij te ver van mijn bed.